Hazine ve Maliye Bakanlığı, sanal POS’lar aracılığıyla yapılan işlemleri analiz ederek vergiye yansıtılmayan 37 milyar liralık hasılatı ortaya çıkardı. Gönüllü uyum çağrısıyla başlayan süreçte, beyan dışı kazanç elde eden mükellefler için yasal işlemler başlatılıyor.

Hazine ve Maliye Bakanlığı Gelir İdaresi Başkanlığı (GİB), internet üzerinden elde edilen kazançları yakından izlemeye aldı. E-ticaretin ayrılmaz bir parçası haline gelen sanal POS sistemleri üzerinden yapılan ödemeleri detaylı biçimde analiz eden GİB, 2020-2024 dönemine ilişkin önemli bulgulara ulaştı.

Bakanlık veri tabanına ödeme ve elektronik para kuruluşlarınca aktarılan bilgiler doğrultusunda yapılan incelemeler sonucunda, yüksek risk taşıyan mükellefler belirlendi. Analiz çalışmaları ve banka verileriyle karşılaştırılan raporlar neticesinde, gelir veya kurumlar vergisi açısından hiç mükellefiyeti bulunmayan, mükellefiyeti olmasına karşın beyanda bulunmayan ya da eksik beyanda bulunan 4 bin 95 kişi tespit edildi. Bu kişilerin toplamda 37 milyar lira tutarında hasılatı vergi dışı bıraktığı belirlendi.

Sektör sektör mercek altına alındı

Çalışmalar kapsamında; tekstil ve hazır giyim, bilgisayar sarf malzemeleri, telefon ve aksesuarları satışı ile yazılım geliştirme faaliyetinde bulunan yüzlerce kişinin gelirlerini beyan etmediği ortaya çıktı. Bunlar arasında, vergi kaydı olmayan bir kişinin 2024 yılında sanal POS üzerinden 2 bin 284 işlem gerçekleştirerek 67 milyon lira gelir elde ettiği de saptandı. Söz konusu kişinin internetten perakende bilgisayar sarf malzemesi sattığı ve hakkında yasal sürecin başlatıldığı bildirildi.

Gönüllü uyuma çağrı

Vergi kayıplarının önlenmesi amacıyla "gönüllü uyum ve izaha davet" mekanizması devreye alınırken, beyan dışı gelir elde ettiği belirlenen mükellefler cezai işlem uygulanmadan önce bilgilendiriliyor. Bu süreçte gerekli düzeltmeleri yapanlara daha az ceza uygulanıyor. Çağrılara rağmen beyanname vermeyen ya da gelirini gizlemeye devam edenler hakkında ise doğrudan vergi incelemesi ve cezai işlem başlatılıyor.

Gelir İdaresi Başkanlığı, gönüllü uyum sürecinin ilk aşamasında internetten elde ettiği kazançları beyan etmeyen 561 mükellefe çağrı gönderdi.

“Teknolojiyle kayıt dışı takibi kolaylaştı”

Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek de konuyla ilgili değerlendirmesinde, dijitalleşen dünyada vergi kayıplarının daha kolay tespit edilebildiğine dikkat çekerek, şu ifadeleri kullandı:

"Sadece sahada değil, teknolojiyi etkin kullanarak da kayıt dışı ile mücadele ediyoruz. Sanal POS ve diğer dijital ödeme sistemleri üzerinden gelir elde edenler, vergisini ödemek zorunda. Mükellefleri öncelikle gönüllü uyum sürecine dahil ediyoruz, uyum göstermeyenler için ceza mekanizmaları devreye alınacak."